Aia ampuah

Aia ampuah atau aia gadang, adolah bancano alam nan tajadi katiko aliran aia nan balabiah atau ampuah marandam darek. Dalam arahannyo Uni Eropa, aia ampuah diaratikan sabagai parandaman samantaro dek aia pado darek nan biasonyo indak tarandam aia. Dalam arati aia mangalia, kato iko dapek juo bamukasuik masuaknyo pasang lauik. Aia ampuah dek volume aia di suatu badan aia sarupo batang aia atau danau nan maampuah atau malimpah dari banduangnyo sainggo aia kalua dari batang aia itu.

Ukuran danau atau batang aia taruih barubah-ubah sasuai parubahan curah ujan jo pancairan salju musiman, tapi aia ampuah nan tajadi indak gadang kacuali kok aia mancapai daerah nan dipagunokan urang sarupo kampuang, kota, jo kawasan mukim lainnyo.

Aia ampuah dapek juo tajadi di batang aia, katiko alirannyo malabiahi dayo tampuangnyo, utamonyo di kelok sungai. Aia ampuah acok mambuek karusakan bangunan nan dibangun di dataran aia ampuah sungai alami. Bagopun karusakan dek aia ampuah dapek bailakan jo pindah manjauah dari batang aia, urang-urang badiam jo bakarajo dakek aia untuak mancari rasaki jo mampagunokan biayo murah sarato pajalanan jo padagangan nan lanca dakek aia. Manusia nan taruih tingga di wilayah rawan aia ampuah adolah bukti baso nilai badiam dakek aia labiah gadang daripado biayo karusakan dek aia ampuah bakalo.